Doodaha Daarood & Irir: Ma isgaranay mise waan isgaadaynaa?

December 16, 2012 9:07 AM65 commentsViews: 2335

Inta badan ma jecli in aan si toosa uga faaloodo arimaha beelaha, laakiin waxaan laga boodi Karin xaqiiqda ah in wax kasta oo Somalia ka socda dhib iyo dheefba ay beel ku socdaan. Waxaa intaas dheer in siyaasiyiinta somalidu ay si toosa isugu qaseen siyaasadii iyo beelihii oo aadan ka hadli Karin siyaasada ilaa aad beelaha ka hadasho. Arintaas ayaa khasbaysa in beelaha laga hadlo. Waxaan rabaa in aan qoraalka maanta ku xujeeyo siyaasiyiinta magaca beelaha ku adeegta.

ayaamahan waxaa dhagahayga ku batay labo kalmadood DAAROOD IYO IRIR, arinta waan dabagalaye yaa dan mooday?

Beelo badan oo Soomaaliyeed ayaa siyaasada ku margaday sanadihiii lasoo dhaafay laakiin waxaa ugu khasaara badnaa beesha Hawiye oo noqotay cudud aan dabool lahayn, aan lahayn meel loogu hagaago marka laga reebo danayste wiilashooda awood ku doonta . mar waxaa hubka ku rartay hogaamiye kooxeedyo waxa ay rabaan iyo hadafkoodaba  la garan waayay, iyagii oon wali tagina waxaa usoo durkay oo markaan banbaanooyin kurartay wadaado markay soo baxayeen u balan qadaay dariiqo toosan, dawladnimo iyo cadaalad laakinse ugaba siidaray oo caruurtii ka wada dhigay Dilaa, ismiidaamiye iyo dugaag dadkoodii duulaan iyo qarax habayn walba ku mira. Waxaan ogaaday markii aan si fiicam u fakery in beesha Hawiye ay tahay beesha ay ugu fududahay in lakiciyo, in la dagaal galiyo iyo in sidii dad aan fakarayn loogu dan gaaro. Waxaa ugu wacan beesha oo an lahayn wax hogaan mufakariin ah iyo odayaashii oo iyaguba la shah caba dagaal oogayaasha iyo kuwa ku danaysta caruurtooda.

Arintaan waxaa iisii iftiimiyay markii aan baaritaan badan ku sameeyay burburkii Soomaaliya iyo sida ay wax ku bilowdeen.  yaab ayaan ka qaaday markii niman Isaaqa ay iigu faaneen kalmad aan la aan ku waabariistay “Hawiye caqlibaan ku dilay daaroodna cudud” ayay iigu faaneen markii aan waydiiyay waxay ii sharxeen in markii dagaalkii sideetamaadkii uu ku xumaaday SNM ay ka shireen sidii siyaad barre mar loo jabin lahaa, xalkii usoobaxay wuxuu noqday in furaha loomarayo arintaas ay tahay in beesha Hawiye dagaalka lasoo galiyo oo aan sikale siyaad barre lagu ridi Karin. sidii Hawiye ugu hiilinlahaa ayaa waxay la gashay in ay Irir sheegtaan ayagoo caadi ahaan sheegan jiray in ay kasoo jeedaan wadaad caraba oo xeebaha waqooyi qarniyo sii horeeyay kasoo dagay oo lagu magacaabo sheekh isxaaq. Waxay SNM iyo taageerayaashoodii abaabuleen dad ay u diraan siyaasiin Hawiye oo siyaad bare ku kacsanaa sida caydiid si ay uga dhaadhiciyaan in waxii aan daarood ahayn sida Hawiye, digil iyo mirifle iyo Isaaq ay Irir isku yihiin,arintaas oo dhab ahaan aynan iyaguba u aaminsanayn laakiiin ay kaliya ka wateen khayaamo iyo dagaal galin. Barnaamijkii wuu u shaqeeyay, Hawiye dagaal gal, dawladii kacaankana way dhacday. Meeshii laga rabay in siyaasiyiinta beesha Isaaq ay walaalohooda Irir dhib iyo dheefba wax la qaybsadaan oo dawlad soo wada dhisaan, waxay beesha Isaaq hargaysa uga dhawaaqday  dawlad madaxbanaan. Intaas kuma dayne waxay noogu sii dareen cay, wala waynta lamidoobi mayno, iyo waliba in ay noogu fanaan waan idin sirnay iyo caqligaygaan ku saxiiday. nin mar isiray mar kale ma siri doonaa?

Nimankii soo qoystay markii loo xiiri wayay oo labaatan sano ay aqoonsigii baas ka quusteen, somalia’na ay dawlad ka soo dhalaashay ayay qoondeeyeen in ay markale qiiq ismariyaan. Waxaa soo baxay  tabo cusub oo marlabaad lagu lugoynayo beesha Hawiye , beesha caalamka iyo cidii kale oo ay dhoohnaan uga barteen.

Siyaasiyiinta Beesha Isaaq Maxay ku tashteen?

  • In sheekadii Irir mardambe beesha Hawiye ilaa Jabuuti lagu dayo, si dawlada Somalia loo burburiyo markay beeluhu kala shakiyaan.
  • In cidkasta oo saamayn ku leh irimaha Somalia lagu lamaaniyo qof Somaliland u adeega.

Waxaa ka mida dadkaas lamaanaysha lagu qoray wakiilka qaramada midoobay ee Somalia, Mahiga, oo ay la saaxiibatay gabar Somaliland u ololaysa, Ninka lagu magacaabo, matt oo u shaqayn jiray hayda warbixinada ee crisis group, madaxweynaha jabuuti,  siyaasiyiin badan oo kasoo jeeda itoobiya iyo dalalka geeska Africa iyo qaar u shaqeeya hay’adaha qaramada midoobay oo dhamaantood larabo in Somaliland laga dhaadhiciyo. Waxaa xusid mudan oo la ii sheegay in Faroolaha puntland iyo ismaciil cumar geele labudaba ay qabaan xaasas reer Somaliland ah oo halkaas Somaliland uga ololeeya. matt bryden  dhawaan ayaa shaqadii laga cayriyay kadib markii la ogaaday in warbixino been abuura oo uu dawlada Somalia ka qoray uu ugu hiilinayay maamulka Somaliland (biased reports)

  • in siyaasiyiin wadaniyiinta ah ee kasoo jeeda  beesha Isaaq Xamar laga ilaaliyo laguna badalo kuwo isumuujiya Somali fayow  laakiin ah gantaalo lasoo gamay oo ay xamar usoo direen si ay dawlada sirteeda ula socdaan kadibna ay ku sumeeyaan.
  • In cidii beesha Isaaq uga qayb gasha dawlada ay noqoto cid aan Somalia aaminsanayn laakiin si dadban ugu ololaysa qadiyada Somaliland xataa hadii safiir loo magacaabo.

Siyaasadan waxaa lagasoo dajiyay hargaysa waxayna hada sifiican uga socotaa muqdisho

Wax kasta oo aan sheegayna cadayn ayaan u hayaa marka ha igu dayin taas.

Xiligii Al-shabaab uu hogaamin jiray cayrow, waxa ay ku tilmaami jireen wax kasta oo xun laakiin markii Godane loo dhiibay ayay soo direen ciidamo badan iyo hub ay ku taageerayaan iyagoo waliba uga dan leh in koonfurta Somalia aysan dagin inta ay madax banaani ka helayaan. Waxaad ogtihiin in Godane uusan wax dhiba u ogolayn Somaliland meesha uu Hawiye gumaadayo habayn iyo maalin, shirkadaha Hawiye wuxuu ku hayaa baad hanjabaad iyo qaar uu xiray meesha shirkadaha beeshiisana uu toos ula shaqeeyo lacatana uu ku kaydsado.

Nimankii wax ka dhigay sida Xasan Daahir muxuu ku sameeyay?

Waxaa la wada galiyay xabsi guri si maalintii la rabo in ladagaal galiyo wiilasha Hawiye sidii Cajaladii codadkooda loo galiyo raadiyaha, waana niman xoog lagu haysto oo aan qowlkoodu wax kasoo qaad lahayn.

Dawlada Somalia oo aan ka baqayo in godkeeda biyo ugu galeen

Arintaan in badan ayaan ka aamusnaa laakiin anigu siyaasiyiinta Somaliland ee dawlada Somalia dhawaan kusoo biiray shaki wayn ayaan ka qabaa. Waxaan hubaa in qaar badan ay wadaniyiin yihiin laakin dawlada Somalia waa in ay iska jirtaa siyaasada cusub ee loo maleegay.(ninkii been u haystow waad arki doontaa)

Waasaarada muhiimka ah ee loo magacaabay gabadha shalay u tartamaysay madaxtinimada Somaliland, waraysigeediii ugu horeeyayna ku cadayn wayday in jamuuriyada Somalia ay mid tahay iyo in kale; waxaan leeyahay ama waxbaa ulaaban ama waa lugooyadii aan kasoo digay.  Waan sugaynaa laakiin aniga ilbaa iigu godan. Mar waxaan is dhahaa madaxda Somalia waxay ogyihiin wax aadan ogayn oo way kala yaqaanaan dadka;  hadana waxaan cabsi ka qaadaa sida aysan uga taxdaraynin qadiyada dadka ay wax ku aaminayaan oo u muuqata mid aan la hubin.

Siyaasiga markuu dan leeyahay Irir ii ah, markuu kaligiis yahay carab ah, markuu igu gaarayna cay iigu daray ma iska caadibaa mise anaa caqliga la?

DAAROOD

Sida ay siyaasiyiinta beesha Isaaq Irir’nimada ugu burur’sadaan beelaha Hawiye ayay siyaasiyiinta beesha Majeerteen ugu awr kacsadaar Daarood, Kablalax Harti iyo wax lamida. Waxaad ogtihiin wixii hogaamiye kooxeedyada mejeerteen, kusameeyeen siyaad bare, waxaad ogtihiin waxay ka sameeyeen jubaland iyo kismayo, waxaad ogtihiin siday dhulbahante, warsangali iyo leelkase meel cidla utaageen, wax kastana uga qadiyeen, waad ogtihiin in beesha ogaadeen ay sida xoolaha suuqyada sirdoonka uga iibsadaan waliba si ku been abuurasha ah. Laakiin markii ay siyaasadu ku xumaato waa niman daarooda, waa kuwiiyoo dulmanoo gargaar dagdaga ayay ubaahanyihiin. Maalinkii ay awood qaybsi iyo in wax la isutaro noqotana waa kaligood cun, koob shaaha  laga cabi maayo.

Soomaaliyay ama Somalinimo ama nin walba siduu doona hayeelo, laakiin Irir been abuura iyo daarood buunbuunisa waan soo aragnay, waana waxa sidan inoo galay.

Ama daarood ku adeegso, Irir ku andacooda ama digilow mirifle sii dugso,  waxba tari maysoo ama wadani ayaad noqon ama tuug iyo khaa’inul wadan.  Ha iswareerin dadku maanta waa inta Somalia aaminsan oo dhan ah iyo wixii soo haray oo dhan ah, labadaasna wax dana oo maanta ka dhaxaysa ma jirto. Hasha labada geel jecel iyo siyaasiga labada galinba dhargow wakhtigii dhamaayoo waad dhaqaaqi doontaan.

Waxan hubaa dad badan oo aan si fiicam u fahmin waxa aan ka hadlayo in ay iisoo jawaabi doonaan laakiin Waxaan kusoo gaabinayaa macnaha ugu muhiimsan qoraalkaygan oo ah:

Nin aqoonsi waayay Irir cuskay: nin danaystay daarood cuskay.

W/Q: Cabdi Cabdullahi

Afeef: Aragtida qoraalkan waxa ay ku gaar tahay qoraaga ku saxiixan

Haddii aad biya dhaca qoraalkan dood ka qabto, inoo soo dir qoraaladaada. Mahadsanid

65 Comments

  • asc walahi maxumo rayigas ee cidi fikiri lahed ayaleys karabaa
    walahio cidkasto meshidi way nabadey satay marka hawiye ayey utala

  • Qoraagan wuxuu ka hadalay xaqiiqda waxadna sheegatay waa run balse waxan ognhaya
    manta umada Somalyed waxaa Qaada Somalinimo wax akle ma deeqaan ninkii Qabiil ku duuli jirayna tasi ha Ogaado kan hada Qabil wax loogu shuboona Xususnow dibna u fiiri Raadkii Irirsalaale vs Darood ismail kaasi marka hore soofiiri radkiisii

    • Asalaamu CWW– Anigu Daarood baan ahay, Fikrada Qoraaga waxaad moodaa in uu Runtii Sheegay , Anigoo Daarood ka sii ah Majeerteen waa run in Majeerteen uu Daaroodkii kale ka danesto oo Majeerteen ka Macaan-jeclesto Walaalihi Daarood, ha isisaxeen— Hawiye sidoo kale wuu asiibay Qoraagu, wuxuuna na tusay arrin u baahan in la sii dhuuxo oo la hubiyo , hawiyuha iyo Dawladu taxadar la yeesho, ma aaminsani in wax aan la hubsan lagu dagdago oo Walaalaheena Somaliland la sii fageeyo- Shaki iigama jirto in Burburkii nagu dhacay hadaanu nahay reer Koofur oo dhan in Shaqsiyaad reer Somaliland ay aad ugu riyaaqeen.

  • Asc,
    Walee hawiye Turub baray. Beryihii qolyaha qurba joogto ee soomaalinimadu waxay eeda dusha kasaari jireen majeerteen iyo habargidir oo la Oran jiray waxa dalka iyo dadka qasay waa labadan balse waxaa cadaatay in beladu iyaga loo caga wareejiyay dabadeedna qolana qolyihii ay ku awr kacsan jireen lagu diray. Kuwii kalena cidiiba liqdaan u malaynayaa bar yahan danbe ma muuqdaan. Marka xaqu feedhahuu ka dilaacaa xili uu ku soo beegmaba. Waxaan odhan lahaa Soomaali diidoow dulmiyoow dabar go oo rabi ku goo aamiin

  • Hawiye Irir Samaale

    Waryaahee ninka qoraalkaan soo qoray waxaad u moodaa in eey Daarood lacag soo siiyeen.

    Waxaan sidaas u leeyahay waxaa Irir nimada ka baqo waa Daarood ee Isxaaq waxkuma haysto oo waxuu ka dhigay in Hawiye sida meel la riixaayo si kasto loo kicin karo ama loo damin karo.

    Waxaad iska dhigeysaa in Hawiye ah laakiin hadii aad Hawiye ahaan laheed waxaad garan laheed isirkaada oo hadda waxaad u egtahay nin waxii la rabo lagu magacaabaayo.

    Aan aqoon abtirsiinyo oo jirto aan ku siiyo:

    Hawiye Irir Samaale, waa abtirsiinyo jirto oo Isxaaq sameyn karin oo ayagana abtirsiinyadaas ku jiraan laakiin waayhaan dambe weey iska bixiyeen oo xitaa Dir wey iska bixiyeen, marka taas ayaga ayeey u taala.

    Soomaali markii abtirsiinyo la yiraah waxaa wada dhashay Sab (Digil iyo Mirifle) iyo Samaale (Dir iyo Hawiye). waa intaas dadka ku abtirsado Sab iyo Samaale ee yeenan kaa hoos bixin .

    Laakiin arrintaas waxeey dhibeysaa Daaroodka oo asaga asal ahaan ka soo jeedo Yemen.

    1948 ayaa Hawiyaha dego magaalada Muqdisho gadoodeen oo eey go’aansadeen in magaalada laga bixiyo Carabta deggan iyo Daaroodka. Markaas ayaa Odayaashi waxeey soo jeediyeen in Daaroodka la iska daayo maadaama abti looyahay oo eey Doombiro dhashay.

    Waxaan waagaas lagu shirbay:

    Dannax Dannax (Carabta) Dalka igaaga Bax
    Daarood iska daa Doombiro ayaa Dhashay

    Dannax Dannax Dalka igaaga Bax
    Darrood iska daa Doombiro ayaa Dhashay.

    Sidaan horay u sheegay warqaddaan waxaa soo gudbiyay qof Daarood lacag ka soo qaatay sababtoo ah Daarood ayeey dhibeysaa ilmo Samaale in eey isku tagaan oo hal meel ka soo wada jeestaan.

    Dir Irir Samaale
    Hawiye Irir Samaale

    Samaale waa magaca asal ahaan ka yimid mgaca Soomaali

    Marka Daarood markeey arkeen magaca Soomaali in eey ku jirin waatan ee hadda bilaabeen Hawiye waxuu ka soo jeedaa Oromo.

    Ninkii Isirkiisa aqoonin ayaa hadba meel loo jiid jiidaa.

    Magac waa loo dhashaa laykama dhig dhigo.

    Hawiye Irir Samaale ninkii ka naxoo naftaada waa. Aamiin

    • Wax SAB la dhaho ma jiraan , IRIR samaale waa jiraa lkn sida loo dhigo uma jiro, midda kale markii la doono ayaa lagu qaraabtaa waana sax, balse digil iyo mirifle waa dad isbaheysato ah taasna la iskuma qilaafsana, marka waxaan aad dhoobdhoobeysaan waxaan u arkaa gaashaanbuur daarood looga hortagayo, anoon daarood eheyn oo Nin Xawaadle eh ah

      • Hawiye Irir Samaale

        Magacaad saxda ee Daaroodka ah hadii aad la timaadid waan kuu jawaabayaa. Cuqdada iska bixi ha ku dhuumanin magac Xawaadle ee waxaan isu sheegeena kaliya taarikh iyo dhalasho. Hadii aad wax haysid soo sii daa ma aha in diidmo kaliya la timaadi ee fadlan magacaadad Daarood la imoow hadii aad jawaab rabtid.

  • waxaan waa wax cilmi ku dhisan oo sax ah laakiin waxaan ka baqaa umad aan 114ta qofna ka
    dhageysaneynin ayaa joogto see wax loogu sheegaa hadalkaan in kaniini laga dhigo aa fiicnaan laheed laakiin hada dooro bacaad lagu lisay waaye

  • Wad ku mahad san tahay walal madama mugdigii nasaarnaa aad nuur nogu shiday

  • Aniga waxaan kusoo gaabinayaa caasimada ayaga ha iska bilaabaan isa saxida sababtoo ah mar walba hawiye ayey dhibane ka dhigaan intey soomaali dhibeen ooy burburiyeen

  • sifiican ayaad u dhigtay waxbadan o wax ka jiraana waad qortay, lakin Daarood waa dhalasho isbahaysi iyo wax liisku siro ma aha. Inkastoo daarood isku siyaasad ahayn hadana markan aragno isbahaysi ordaya waa loo baahanyahay qaylada iyo war fadhiga ka kacaayda kkkkkkk. Magaranayo MJ wax ay noogu awrkacsadaan ooy u baahan yihiin waligeedna ma arkin Daarood wax ku midaysan jabhad walaa maamul. nin walbana wixiisa waa ugooni,waxaa jirta Daarood dowlad ku mucaarad ah mid muxaafid ah sida tii siyaad bare oo kale marka qabiil ma jiro ayaan dhihi karaa lakin xin ayaa jira. Isdhiibida iyo waxaan kaliged sheegina waxan aamin sanahay sidaas ayay u arkeen in siyaasada ama danta MJ ku jirto qofwalba wuu sameen waxay dan ugu jirto Iyaga xataa wey sameen lahaayeen waxay u maleeyaan inay dan ugu jirto. qabiil iska dhaafe 2 nin walaalo ah ayaanba ku heshiin siyaasada inkastoo wax fiican aysan aheen hadana aduunka wey ka jirtaa.sheekada waxaa waaye waana wada jirnaa waana kala jirnaa.waxwalba somalinimo iyo qaranimo ayaa ka fiican ee ilaahay haynoo hagaajiyo viva Somalia

  • qaasim maad emed

    asc, wariyahan sida i muuqato isaaq ayuu iska dhax arkay mida kale sxb mid laga been seheegi karo mahan, IRIR samaale isaaq, ciise, digil iyo mirifle,iyo hawiye,,, waligeeda yaan la isalaamin lakin tarikhda dhalashada ah laga ma been shegi karo,,,,,,,,,,,,, darood asaga yamen ayuu ka imid waana jabaarti ismacail, hawiye digil iyo mirifle ciise dir, all dadkasna waa dadka geeska africa ku abtirsada ee dhalashada kala dhaxeyso walalaaha orome

  • kkk waa qoraal yaab leh waxaadna moodaa nin wax wayn fahansan inuu yahay ninkani runtii Irir waan maqlijiray balse beryahan markii somaliland wax istaawisay maanan maqal hadana way u egtahay in lasoo celinayo tankale anigu ma ahi Hawiye oo reer sool baan ahay balse waxaan u aqaan runtii dad somalinimada jecel tan kele majeeteen waa run wuxuu ku kacsadaa awrkiisa wax layirahdo Daarood markuu helana waa kaligii oo majeeerteen baa layirahdaa

  • “Ama daarood ku adeegso, Irir ku andacooda ama digilow mirifle sii dugso, waxba tari maysoo ama wadani ayaad noqon ama tuug iyo khaa’inul wadan. Ha iswareerin dadku maanta waa inta Somalia aaminsan oo dhan ah iyo wixii soo haray oo dhan ah, labadaasna wax dana oo maanta ka dhaxaysa ma jirto.”

    Waa runtaa inta badan fikrataada. Qoralka noocaasn wuxuu ka mid yahay horumarku aan maanta Soomaali mareeyso. Lakiinse taasi waa marka laga hadlayo FREE SPEECH!

    Xaga qoraal ahaan, maxumo oo luqadeeynta iyo organizationn fiicaan easy to read
    Laakiinse waxaad dhahdey dowr jeer daliil ayaan hayaa…aawey?

    Xaga wadanimo mahubi madaamo aad Soomaliland aadh gooni
    ubixisay. Intaan dambe wax kuu fasiro raadi.
    They are our brothers too, and if you are fighting for unity achieve this.
    Eventhough its an opinion piece, there is no journalistic value. You are claiming unity and promoting suspicion all along while disrespecting people not just a tribe or clan. Say something to enlighten us or say nothing at all. This has been 15 minutes i wasted reading your BS and responding from a tiny mobile phone. Caasimada wax walbo waa iska dhaabecee

    SOOMAALI U DHIID CEEB…NAFTAADUNA SIDO KALE
    WA BILAAHI TOWFIQ

  • asl cabdilahi kk waad iga qoslisay walaahay waayo waxaad sheegtay xaqiiqda Soomalida waana taas ah ninkii danliihii dayeelay ninkii DOROOD HAWEYE RAXANWEYN AMA IRIR hadaba xaqiiqda waa in lo guntadaa sidii dalkeena looga saari laha dhibkaa waana in la hubshaa wasiirada dhamaan hada ka horwaxaan xusuusta wasiir omar ooqudbad jeediyey mar wasiir laga qaaday kkk waxbadana waa sheegay marka dadka dalka kala goynayaa halaa hubiiyo dadkooda waa taloo taas oky mahadsanidiin asxaabta

  • asc, ma rabin mawduuc noocanoo kalaa inaan ka hadlo balse markaan qoraalkaga akhriyey ayay igu kaliftay; ninyahaw horta Irir wax jira ma aha waad ku saxsan tahay balse daarood kablalax iyo harti waa qabiilo jiray intii soomaaliyi jirtay halkas iska sax Hawiye ayaa jira Daarood ma jiro waa waxaad isku qancisaan baryahan danbee hadii idinka Isaaq idinka caqli badiyeyna waxaad usugu xoqdaa dadkale waa khalad qabiil walaaana dad xun waa leeyahay majeerteena inay xun yihiin iyaga is og lknse Daarood waa wax jira oo aan cadayn u baahnayn markale ma rabin inaan ka hadlo waxan sxb Hawiye.

  • Asc dhamaan
    Waxaan ka qaadanaynaa qoraalka wallaalkeena muhiimada ku jirta somalinimo ayaa horumar lagu gaaraa
    Laakiin Hal mid aan ugu darro awr kacsashadu maku koobna oo kaliya irir iyo daarood
    Waxaa ka sii daran Hawiye oo intaas aad soo sheegtay oo dhan beentaa dhahay
    Waxaan shaahid u ahaay dagaalkii afarta billood ee xamar ka dhacay sida uu ahaa iyo siyaasadii ka dambeeysay callaa kuli xaal digaagu saxarada ama xaarka wey Wada cuntaa Larkin af tirtirasho ayey is dheer tahay waxa Somalia halkaan dhigay waa Aniga iyo Adiga ee saaxiibkayga qaaliga ahoow hadaan u diir naxeeyno umada Hal Doon ayaan Wada saaranahaye umada ma badbaadinaa mise reer hebel iyo reer hebel ayaan ku jirnaa 22sanno ka dib
    Wabillaahi towfiiq

  • walaal fikirkaaga waa fikir aaad iyo aad u wanaagsan waxaana rajeynaayaaa haddii illaahey idmo in hawie sida ugudhaqsiyaha badaan dantiisa uqabsado illaaheyna talasaartaan insha,allaah wabillaahi towfiiq

  • Qoraaga runta ayuu ka hadlay anigu Daarood ayaan ahay tan kale hawiyow idinka waxaad noqoteen weel wax lagu shubto idinkaa Godane wiilashiini ku aaminay maanta isaaq oo tirayar inuu sheeko irir idinka dhaadhiciyo oo bilaa mabda aad noqotan wa ayaan daro daaroodka sheekooyinkaas laguma siro maanta ina godane dhul daarood kuma noolaankaro idinkaa siyaad barre la diriree u adkaysta xasuuqa godane maanta shabaab iyo caalamkaba hawiyuu la dirirayaa ka xaaxaabiya inkaartii Siyaad bare ayaa idin heshay dhulkiinana nabad noqonmayo

  • Waa qoraagu waa shakhsi wax badan ka og siyaasad ku sheega daciifka ah ee somaliya ka jirto.
    waxaa xaqaa’iq ah in somaliya ay burburisay aqoon la’aan uu kii waxyaqaanay kaga faaiidaystay danihiisii gaarka ahaa isagoo dadkaa bilaa aqoonta ah ka dhaadhicinaya qoladeena waxba looma ogola .
    qodobka labaad labada reer ee somali baabi’iyey waa Isaaq iyo Majeerteen oo intay dalkii somaliyeed baabi’iyeen meelo ay iyagu ku adeegtaan samaystay (puntland iyo somaliland)halkaas oo ay gaalada kaga tuugsadaan ka shaqaynayey mudo 20 sanno ah si aanay marnaba wax somaliya la yiraahdaa iman.
    maantana waxaa wadadii raggii hore lagu malgay ku socda Hassan sheekh Maxamuud oo ay ka muuqato daarood iska celi iyo waxaynu ku ba’nay.
    in alaale iyo inta isaaq somaliya ka joogtaana waa basaasiin ha ugu horayso habarta sida cad midnimada somaliyeed hadalka gelisay majeerteena hadaanay dawlada wadin dawlad maaha bay aaminsan yihiin
    waxaan ku talin lahaa labadaaba waxaa ka adag dhulbahante, Gudabiirsi, iyo warsangeli ee waa in khaatumo iyo kuwa kaleba la taageero la taageero haddii somalinimo la rabo

    • inbadan ayaan aqriyey doodan kusaabsan qoraalka siyaasadeed ee ninkani soomaali dhex dhigay cidduu rabo ha ahaadee, runta wax kahadlay waxaa kajira ninka qaatumo boorme iyo warsangeli yiri halla taageero si loo burburiyo buntland soomaliland iyo wixii lamid ah,. waayo labaduba soomali maa ahan ee waa dad ladhaqmay, inagu haddaanu soomli nahay waxaanu dooneynaa soomaali nadiif, ah,oo muwaadiniin ah,sida hawiyaha dhulmantaha, mariixanka iyo ciddii soomaalinimo kuweyntahay iyadoon qabiil ahayn,.

  • Na diid ama nayeel walaal kaa oo irir ah ayaanu nahay waxaan tusaale u soo qadanayaa hadii aan somalida kale kuula sinahay maxaad dabaq yada dhaadheer hargaysa uga dhisataa ee aad garowe uga dhisan wayday waxaan ku qiyaasi karaa in dhiigu ku soo jiitay by

  • horta,markeda hore waa in aad u fiirsada qoraalka ad qoreysid in ad si fican u tafatiirta,yaanay ku qaadin cadiifad aan lo meel dayiin,hadii aad ciid dhalecan ad u heysiid ha isku qaadin umada aanad gaadhin kariin,waxaa qoraalkaka ka muuqdo colaad fogaday ad u heyso,reero ka fog marna ad magan u noqotiit,marna ad ku hoos nooshahay,waxaad tidhii isaaq waa iriir,horta tariikhtadib u raac,iriirnimadu mahaa wax lagu shaqeysto,o wax loga radiyo umad kale,isaaq o kaliya ma degan dhulka somaliland e umado kala kula nool,ictiraafkana ilaah ayaan ka sugayna e foolxumo xamar joogto ka sugi mayno,ka gudubm sidaad xaq uma lihii in aan af lagadeyo umad aan wax dhib ah ino geysan,kuwa xamar kula joogana aana raali ka aheyn in ay igu so noqdan,ee doqonimadaada ayeey kuku ogyihiin in ad wax weyn kusiinaysid,hadi ad caqli ledahay iska dhiici kuwa duusha ka hesto waxad tidhii faroole iyo ismaacil cumar geele hablo reer somaliland ah ayeey qaban,doqonimadu waa tas dumarka kugeysay,miyanad ogsoneyn,ilah in u naga abuuray,xural ceynta hablaha dunida, kunool ogsonow somaliland lafteda waxa ku nool hablo nooc kast leh o reer kasta leh o hadana la qabo,ee ka sheekey.colaadadu ma dhafsiisan tahay tii yuusuf garaad o kale,ilen noocasad wada tihiine

  • dadku waa somali wadaniyiin ah iyo inta kale oo dhan.ma aha Darood Hawiye i.w.m.

  • hawiye
    walaal waad ku mahadsantahay sida aad noogu so gudbisay lkn waxaan jeclaan lahaa in ay kula fahamsanyihiin kuwa wadanka hogaamiya ee sida ladoono laga yeelan kara hawiyane wuxuu noqday wada ay dadka kale u maraan waxey doonaan xaqa ilaah hagaradsiiyo ayaan leenahay kuwaan namatala ee dhankeey doonaan noo jaheeya lkn waxaan jeclaan lahaa in ilaah xaqa wada garadsiiyo dhamaantood hawiyaha isaaqa daaroodka intaba somaalinimda ayaa muhiim ah thanks

  • waxa lagu adeegto waa haweye waxa dawladnimada diidan waa haweye–waxa wiilashooda habeen iyo malin qarax lala beysada waa haweye aqli hadeey leyahiin ina godane wali lama hayo hargeeysa wax u kageystay oo dhib ah maxuu xamar iyo puntland ugu wareega.,,haweye aqli laawoow marna iriir ha ladiin sheego oo halidnku shaqeyso marka wiilashina ha la laayo-darood nabad doonayaa dawladnimo buu donaya kismanyda aad shegeysana waxa keenay xasan sh mahamuud oo ninka ugu weyn oo lagu shaqeysto- somalina kala fogoonenayo bal irirnimada u wato meel ha garsiiso -somali waa si kala fogeyay- isaqna-hadeey damceen in eey kaligood nooladan somalida kalena habeen iyo malin dhibkoo ka shaqeynayan- waligood heli mayaan waxeey radinayaan-ama mahiga gabar ha u geeyan ama dawlada ku sheegan jaajuus ha u soo dirsadan

  • kkkkkkkkkk qoloda caasimada waxaan idin leyahay afkina iyo dhagahiina isma maqlaan waxad qoreysana iska hubiya wan ka xumahay horta waxaad ka hadleysay sidaan filaayo wax la yiraahdo ___ Iririr ___ in uusan jirin wana run ma jiro _ lakin su aal ? ???______ Daarood __ in uu jiro wad amin san tahay uu wadadhashay sow ma ahan bal irir baad ka hadleysaye majeerteen baa ku qarabato _– kablalax maxa keney kablalax daarood in uu jiro adaa afkaga kaqirsan hadalkaagu waxaan ka dhan dhansadey ___ Daaroo d muu isku hiilsho lkn daarood waa dowlad xumaana kuma hishiiyo iskumana raaco kumana walalobaan wanaga ayay walalo kuyihiin dhulbahante iyo warsan gali waa iyo mj wa walo wana amin san tahay waxana kushegayaa anagu wanag iyo naabd baan doneynaa dagaal iyo xumaan marabno qaran banu nahay ragii ku hishiyey ___ irir ee wadanka rogay haka tobad kenaan oo qaran ha noqdaaan

    • Hani Puntland ,, walaal waa sidaad sheegtay qoraaguna sheegay wax la dhaho IRIR ma jiraan, LKN Daarood waa jiraa , jiritaankiisana qoraagu muu diidin , balse waxa uu yiri daarood marka siyaasad isgarabeysi timaado waa daarod, marka wada noolaansho timaadana wuu is cunaa, sida tusaalaha uu usoo qatay OGADENka bosaso laga qabqabto ee ETHOPIA loo dhiibo taasina waa wax jira , marka somali irir aan jirin sameyntiis iyo abtirsasho maalinta siyaasadda un la xasuusta intey iska dhaafaan, QARANNIMO iyo xizbiyeysi ha u gudbaan , mahadsanid

  • kkkkkk
    waxaan ku qoslay commentska dadku ka qoray maqaalkan waxaa arkaa qaar badan oo ku eedaynaya qoraaga IRIR waa jiraa waxay ilowsan yihiin dadkii magacan sameeyey in weli qaar noolyihiin oo aanayba ifka ka dhamaan, waxaananba se ulayaabin waxaan hadda websideska somaalida ku arkaa qolyo qoraya BISHAARO, …. BISHAARO,…..BISHAARO abtirsiinyadeenii baa la helay kkkkkkkkkkkk
    qoraagu wuxuu ka hadlay waa wax la fahmi karo oo cad yaase wax ku qaadanaya madaxwaynaheenaa faroole oo kale ah oo ay cadahay in dadka iyo dalka uu masuulka ka yahay kala jeclaysi ka muuqdaa meeshuu odhan lahaa waar maanta adaa masuuliyadii dadkan oo dhami ku saaran tahay.
    waxaan sida saaxiibkay cadayn karaa in khaladaad fara badani ninka xilka hayaa ku jiro

  • waad salaamantihiin somalida qoraalanka meesha ku qoran’ hadaan u soo noqoda ninka qoraalaka qoray, ninyahow sidaan u gartay waxaad tahey nin hawiye, hawiye mawaxuu ahaanaa waligiis qowmiyad dulman oo la siro markii larabona irir lagu kacasado markii la rabana lacaayo,tankale maraan aqriyay qormadaada waxaan ka dhadhansaday caadifad qabiil iyo dad kicin, hawiye ilaah baa hawiye ka dhigay waa dad somali ah ceeb iyo magac xumo somali eey la wadaagaan, walaal ka waantoow qabilada aad sida dadban ugu maageesid qormadaada kor ku qoran, waxaad maagatay isaaq,majeerteen,iyo hawiye oo aad ku sheegtay dad aan waxba fahmin,

  • Aniga
    Aniga qoraaga waxaan ka fahmay in koonfurta somalia ay tahay meel caqliga iyo wax is maqal aan laheyn waqooyi bari oo hada la baxday puntland iyo waqooyi galbeed oo hada la baxday somaliland in ay yihiin daneestayaal iyo khiyaano miiran marka somali waa somali kalama go ayso ee sidee koonfur caqliga loogu soo celiyaa wuqooyina khiyaanda looga baa bi iyaa?
    suashaa waxaan waydinayaa qoraaga waayo waxaan u arkaa in uu yahay waayo arag la socda 22 sano arimaha somalia

  • waa runtiis ninkan waxa uu qorey laakiin waxaan hawiyaha u sheegi lahaay is daba qabta oo adinka is walaashada oo danahiina ogaada hadii aad adinku dantiina ogaataan adinkana waa idiin dan soomaali wayna waa u dan somaliland halkaas ayay ugu dhamaanaysaa aniga ayaa ka marqaati ah in ay yiraahdaan reer sh isxaaq iyo hawiye anagaa kicina oo godane anaka ayaa u dirnay oo taas waxaa daliil u ah marka uu zaadkii u diiday hormuud oo aan ognahay in ay cududa ugu weyn ee taageeri jirtay ay ahaayeen

  • War dadkaan aad ka hadlaysaan oo dhan soo Soomali maahan, maxa loo kala wada oo la iskugu dirayaa dadka walaalaha ah ee Soomaliyeed. mida kale maxaad u leedihiin Majeerteen daarood way ku awrkacsadaan, soo Majeerteen Daarood maahan oo kama dhalan Qabiilkaas, anigu arintaas waxaan u arkaa isku dir la isku dirayo Daarood dhexdiisa. Majeerteen waligiis Danaha Soomaliyeed ayuu ka shaqeeyaa kana shaqayn doona insha alaah,
    Majeerteen soomahaan dadkii Somaliya ka saaray Kumeel gaarkii una sameyey Dastuur Faderaal ah oo Somali oo dhan ku Qanacsanyihiin, jawaabtu waa Haa

  • Maskiinkaan hawiye wuxu la qayiley Daarood, intii lagu shubaa laga shubey. Irir markuu hawiye isticmaalaa ugu horeysey inuu wax noqdo,3 mar ayeey madxweyne noqdeen hawiye ilaa intii caydiid irirnimada qaatey,cqasin sharifka iyo xasan calasow. sxb daarood hada u xiistey inu ku xukumo waala soo celinaa,oo aan aheyn Irirnimadaada haka bixin yaa ku dhaha.

  • Caqliga iyo aqoonta alle kaama qaado, allane ha kuu siyaadiyo, waayo wax jira ayaad sheegtay, waxaan moodayey in uu run sheeg dhamaaday ama uu cabsi meel la yuuraro. Hawiye wuxuu noqday ciidan lagu adeegto, horay waa looga aqli badiyey, hadane waxaa moodaa in uu ku socdo dariiqii hore ee lagu qayaanay. Nin ku siray wax kuu sheeg ayaa la yiri. Nabi Muxamed SCW ayaa yiri mu min god laba jeer lagama qaniino.

  • Darood wadaniyad sheeganaayo waa yaab oo ma weeysan wadani aheeyn markeey dadka nool duugayeen ayagoo qabiil adeegsanaayo? Dad baa irir ka xanaaqo because wexeey dareeman inferior in number, irir wuxuu imaan markii dad gooni ah sadbursi radiyaan. Anagu waxaan nahay dad lagu dulmiyay ciidanka xooga dalka waxaan mar walbo kasoo hor jeednaa waa sadbursi iyo cadalad daro irir wadanka dambi kama galin darood baa dambi aan dhamaan galay isneceeb iyo is aminiwaana abuuray. Irir wexeey ka timid isbaheeyso nabadeed iyo darood inuusan dambi dambe galin

  • wlhi waxad ka hadashay wa runta waxana lo bahan yahay hawiye iney ka firsadan lugoyada ay nagu wadan isaqa somaliland ha jogan ama xamar ha jogan oo wexey iso so kala qeybiyen kuwa diinta kuso qaraabto iyo kuwa siyaasada nogu qarabto lkn qorayga hadalkisa wexey mujineysa cadowga somaliya ha jabo ki ka naxayna ha jabo ki ku farxayna guul midnimo iyo somalinimo mida kale aqristayasha dhahayo samale wa magaca o ka imaday ereyga somali yan la qaldin oo ereyga somali inu ka yimaday soo iyo maal wa la garanaya he samaale isagana wa ninki ay kaso faracmen HAWIYE iyoDIR micnaha samaale na waa odaygi lahaa 2dii wiil ee farda fuulka badna wana hawiye iyo dir 2das wiil lkn waxan dhihi lahay aniga somali wa somali ee midnamadeda halaga taliyo qabiil qabyalad iyo nin jeclesi haleyska dayo

  • aad baan ugu bogay qoraalkaaga. Iyo rayigan qiimaha leh runtii waa wax jira waxaan ka hadayshay layskamana indha tiri karo xaalada x hada inagi cusub waa irir iyo daariod waxaana wata isaaq iyo majeerteen waxaana oran lahaa aad ha looga digtoonaada labadaa arimiod waad mahadsantihiin.

  • Qoraaga waan oga mahad celinayaa maqaalkaan uuso bandhigay balse mid ayaan ka saxi lahaa taaso ah darood maahan irir samaale oo kale waayo irir samaale wa urur siyaasadeed oo 60 meeyadii lagu dhawaqay oo ay ku hishiiiyaan hawiye iyo isaaq kaaso ujeedadiisu ahyed in majeerteen xukunka laga qaado waayo waxay ogayeeen in midkoodna la safin karin xiligaas majeertaanka marki danbe oo c/rashiid la doortay oo ay ogadeen in majeerteenku ka rayay c/rashiid waxa u sameeyo tilabo uu ugu tala galay inuu dhexda kaga jabiyo isbaheysigiii irir samalaha waxa uuna so doortay maxamed ibrahim cigaal oo ahaa nin isaaqa kadib hawiye waxay damcceen iney isaaq sasabtaan balse ina ibrahim cigaal waa u oga baxay hishiiskii waatii ay baxday maahmaahdii ahyed rag cayriin wax ku qeybsaday biseyl isuguma yimaadaan kkk
    arinta aad ka dhaawjisey ee ah in isaaq uu u beerlaxawsado hawiye marku dano leeyahay taasi wa run balse hawiye oo dhan maahan waa habargidir iyo wixii la tala ah abgaal ma ictiraafsana wax layiraahdo irir samaale, arinta kale ee ah in majeerteen uu darood ku qaraabto taasina sax maahan majeerteen waxa uu ogyahay in daroodka kale door ku leeyahiin siyasada dalka tusale ahaan xukumadahi laso dhisay 20 sano ee kumeel gaarka ahaa inta badan xilalka darood qabteen majeerteen wax luga kuma laheen hadna saas ay tahay waa ay so dhaweeyeen waana la shaqeeyaan xukumad kasta marka laga reebo carta oo aheyd arin irirku watay cabdulahi ysufuna uu fahamay
    waxa nasiib wanaag ah in maanta la arko dad fahamsan siyaasda gurucan ee ismaciil cumar geele iyo silaanayo madaxwayne xasan hada dhiiqada la rabo in lagu jiido waa tii ururka IS balse majeerteenku isha ayeey ku hayaan waxa uu ku kaco waayo iygaa mesha keenay waxaana sabab u ahaa in laso doorto xasan c/wali maxamed cali gaas iyo ina faroole

  • Ha moogaan wararka qiimaha leh si qoraalkan oo kale

  • Horta hawiyow calaacal badnidaa mar la arko wax dulman baad u egtihiin, isaaq oo afar xabo ah baa idinka caqli badan oo idinku xamaasha taas waa la wada ogyahay waana wax caadi ah ma hadaad ogateen maxaa calaacalka idiinku wacan? lakin waxaa fiicnaan lahaa inaad ku ekaataan problems-kiina xalkiinana raadisaan, ee ma ahan inaad ku mashquushaan arimaha daarood xinkaas iyo maseerkaas waa waxa asaagiin idinka reebay oo irirnimada idiin gaysay, Daarood waa dad wada dhashay la yaqaan asalkooda ugumana caqli badna majeerteen ee waxa kaliya aad siyaasada ka barateen inaad waxaas mar walba meelkasta kaga sheekesaan si aad daarood isku dirtaan lakin taas marnaba idiinma shaqenayso ee haku daalina darood iska kiin jecel duliyahow dantaada aqood. arimaha juboyinkana waa shaqo daarood u taal, madaxwayne ogaden baa ka noqon ku xigeena mareexaan duqa magaaladana harti xagana puntland baa uga dhisan idinku xasan xoolo daarood iska celi lagu soo akhriyey bal meel ha idin geeyo somalinimo maskaxdiina ka saara inta isaaq remoteka idiin haayo w.towfiiq

  • Salan Soomaali oo dhan Qoraalka waxa uu ka hadlay oodhan waa run Isaaq soomaalinimo diid, alshabaabna ayagaa soo diray oodhaheen bur buriya koonfur oo yay horumar gaarin dil waxbarasho la aan isqarxin masaakiin baduug , Waqooyina nabad nimanka alshabaab hogaamiya waa isaaq .hargeysana waytagaan wax ay qarxiyaana majirto ama ay ciyaal afduubaan,waxaan dhihilahaa yaan la isku haleynin oo aan nala kalaguynin
    .

  • scw walalao ad iyo ad ayad u mahadsan tahay wana runtii fakar ad u fiican waxad ka hadashay wana wax jiraa waxan ku talinaya in sida ad wax u shegtay ay sax tahay lagana hor tagoo waxii danaysii doon ah isaaq wa danaystee majaertena wa danaystee labada ha laga tashadoo

  • Waaaa iska aduun 2013 wali in aynu isku wadno jilaafooyin qabiil waxaanse leyahay rajada soomaaliya maanta ayay ugu fiicantahay dowlad dhamestiran haysanaa tolooow maxay noqon dontaa jilaafada sosocota ay inoo soowadaan dowladiidka qolyaha ku bahoobay allahayoow way ina daashatay coolaad iyo abaaaaaaaaaaaaar alloow sooomaliwey iske keeen

  • to wiil hiraan ___ walal wan ka xumahay hadal aan jirin in aad marqatigiisa sheegto wakugu danbi ilahay unoqo bosaso waligeed lagama dhoofin wiil ogadeen iyo wiil kale oo somaliyeed toona waa been aan jirin oo logu ceeb asturaayo raga aad wada shegataan _ iririrka ee hargeysa ka dhoofin jiray raga somaliyed __ marka filimkas wa dhamadey ogadeen iska dayee kuwa danbigoodu cad yahay ee bosaso jogo ayaa galada loshegi lahaa _____ ina ceroow bey aheyd kaad mareekan ka gadatey __ hargeysay aheyd oo adis ka iibsatey __ ceebtaa idinkey idinku ektahay bosaso been yaan laga shegin macsalama walal

  • anigu @wiil hiiraan baan la fikir ahay labada jeerba waxaan uun ku darayaa in aan maalin dhawayd ka daawaday soomali chennel tv barnaamijka sooyaalka soomaalida oo isirka soomaalida lagaga hadlayey in uu ninka barnaamijka falanqaynaynay uu af buuxa ku yiri isaaq ma aha irir dhalasho ahaan lkn waa dagaan ahaan oo wuu la degnaa irir halkaa ayay maraysaa arintii irir hada saas ula socda soomaalinimo aan la kala xigin baa la rabaa hada kolay soomaliyi qabiil,wadaa,warlord,hantiwadaag,ku meel gaadhba soo aragtay tii saxda ahayd uun baa hadhay waa qaran nimo wax ka xooseeyaana waa xaaraan

  • waryaya Darood,
    Waan idin naqaan. Waxaan idiin shegeynaa. IRIR ma ah wax Isaaq sameyey ee waa dhalasho iyo Abtirsiiyo. eynaan badali Karin. Waan ognahay in magaca IRIR ka baqdaan marka aad maqashaan. oo waa ognahay in aad ka baqdaan hadii mahiigaanka dagan Jabuuti , Hargheisa
    Xamar ilaa Kismaayo ilaa Qurac Joome ilaa Itobiya Imeye iyo Nageyle Itobiya.
    waxaa darood noqonayaa irbad bad ku dhacday oo kale. Minoority.
    Dawladaha IRIR waa Jabuuti, Somaliland iyo Somaliyada Xamar.
    Isaaqo mar mar waaba inkirijiray lakiin walaalihii Hawiye iyo Dir kama maarmo. Dhiigu biyo maaha.

  • ASC somaaliyeya qabyaalad waad u jilicsanidaa qadart qilaafsanida aka

    Alaah didanidata alaaya hadi kum mardal qabiil aamin inshaa alaah

  • asc, mahad ilaahbey usugnaatay,muwaadinimana hawiye.
    qoraagu haddii uu hawiye yahay iyo haddii kaleba waa nin wax og,oo daacadnimo iyo in wax wanaagsan laqabto faraya dowladda soomaaliyeed ee cusub. haddaba soomaaliyeeey haku mashquulin siyaasadda wixii lasoo maray cashar kuqaata, oo la imaada soomalinimo ,wadaninimo taasbaa ina anfeceysa dhamaanteen,.haddii aad diidaan waxaa inoo ballan ah, inaan idinku soo kiciyo,ciidamo aan horay udagaal gelin xagga dhulka ,baddaba, waxaanna idiin ballanqaadayaa inaad kunoolaan doonaan,welwel,cabsi, ciriiri,ooyin, foolxumo, liidnaasho, daciifnimo,wasaqnimo,argagax,iyo weliba cadaab xagga ilaah aan idinkaga baryi doono inuu idinku rido naarta,. addii kale la imaada wanaag ,isjeceyl,alle kacabsi,hanuun., taasbaa idin gaarsiin karta wax walba oo wanaag ahe.wbllaahi towfiiq.

  • Walhi fikirkaas waan kula qabaa.
    Laakiin waxaa isweydiin leh
    Hawiye 100% waa somaliweyn kala go ma ogola.
    Waxaa u sii dheer talada dalka gacantey ugu jirtaa.
    Hadii kaarka IRIRISIM loo ciyaaro dowladan ey taladeeda hayaan
    Laga qubo. niman mowqufkooda ICTIRAAF raadis ah
    Koley waxay noqoneysaa ayaan daroweyn

    Koleyba meeshaan wax ka aragno iyo meel kasii fog dowlada
    Way aragtaa aaminsanahay.

    Midnimo

  • Ninka waxan qorey ayaan su’aalayaa waxa uu isku barbar dhigey Irir iyo Daarood,
    waxaa is heysta Isaaq iyo Harti ee maxaa ka soo harey Daarood oo Irir intiisa kale aad la barbar dhigi kartaa mise inta ka soo hartey Daarood iyo Abgaal ayaa in la is barbardhigo ku wanaagsan.
    koley magaca irir waad iska maqashaye waaguu daaroodka mid qudha uu ahaa Dir ayaa 114 wiil uu lahaaye Hawiye maxaad ka fileysaa. walaal waxaro iyo geel horweyn ah xero laguma wada xareeyo

  • Bismillaahi Acw. Mare aad baan u fahmay Qoraha waxa uh ka hadlayo laakiin waxaa isweydin u baahan ( Duul aan is rabin yaa u doodi kara ?)

  • Hawiye Irir Samaale

    Markaan wada aqriyay qoraalada jawaabta ah badankooda waxaa igaaga soo baxay waxii aan filaayay oo ah in dad badan oo u badan qabiilka Daarood iyo dad magacyo kale isku qarinaayo oo aan qiyaasaayo in eey qabiilkaas ka soo jeedaan ayaa aad iyo aad u diidan in uu jiro Irir. Waana iska garan karaa ula jeedada eey leeyihiin.

    Dadyahoow waxaan abtirsiinyo oo la yaqaan oo idinka hadii aad ogaateen maalintii xisbiyada ee tartanaka ka dhexeen jiray ma aha micnahaas in eey ahayd waqtigaas in uu soo baxay.

    Magac kasto iyo arrinwalba mar uun baa soo shaac baxda qofwalbana markii wax laguu sheego ayaad wax ogaataa. Abtirsanyadaan waa cilmi iyo geonology mana aha in eey u taalo Daarood.

    Daarood in uu OK ku dhufto looma fadhiyo ama indhaha isqabta ama afka isqabta ama dhagaha isqabta taas idinkeey idiin taalaa.

    Maadaama magaciina yahay Daarood Ismaaciil Jabarti. Waxaan idin weydiiyay ma jiraa qof magaciis hal magac kaliya leh sida aad ka dhigeysiin Hawiye kaliye aaway qofkii dhalay aaway awoowgiisa.

    Waryaadahee wax barta hadii aad wax barinina waa laydin bariyaa.

    Sheikh Hawiye Irir Samaale

    Baroorta meesha ka socoto waa arrin waligeed la jecleysan in eey soo if baxdo sababtoo ah qolyahaan abtirsiinyadooda waa intaas Darood Ismaaciil Jabarti oo waxeey diidayaan qolyahaan dhulkaan horay u degganaa in eey iskaashadaan oo dagaal wada jir ah uga hortagaan marka waa siyaasadii qeybi oo xukun.

    Daarood dadkaan dhulka idin kaaga soo horeeyay waa dad isla wada dhashay sida aad adiga u faracantay ayeey ayagana intaad Yaman joogtay ayeey u farac meen.

    Marka qeyla iska daayo ee baro:

    Hawiye Irir Samaale

    Dir Irir Samaale

    Samaale (Hawiye iyo Dir) + Sab (Digil iyo Mirifle)

    Doombiro Dir ayaa ku dhashay Hawiye na waxuu kuu yahay Abti

    Fadlan Abtiga ha ka inkaarsanin abti qofkuu habaaro waa la ogyahay meesha xun uu ku dambeeyo.

    Taasna hadii aad leedahay waxba kama jiraan waa wax la sameeyay, hadee meel aad u socotid ma garanaayi,

  • Walaaleheen Waqooyi haddii ay la baxeen Somaliland waxay u baahantahay xal siyaasadeed oo ah in laga qaado afti inay madax banaanaadaan haddii aynu hawiye iyo majeerteen nahayna waa ka qaldanahay oo innagii ayaan waxba isu ogolayn. waxyaabahan qolooyinkanna ha laga baxo

  • tolow somalida goorma ayuu caqligu ku soo noqon………….nin midnimo doonaya hadna dadka sii kala qaybinaya ………..illaahow inoo sahal amuuraha

  • abdiqani khaatumo

    aad iyo aad mad u mahad santahay wariye qofkii caqli leh wuu fahmayaa xaqiiqada aad ka hadashay waana xaqiiqada dhabta ah ee ka jirta dalkeena somalia qofkii somalinimo hayso sida aniga oo kale wuu kuu mahad celinyaa qofkii fartu ku godantahay wuu ku soocayayaa markaa wad mahad san tahay kor iyo hosba waxana ku leeyhay noolow wadani

  • Qoraalkaan waxaa ka buuxa waxyaalo run u badan laakiin su’aasha waxeey tahay ula jeedada waqtigaan loogu soo booday abtirsiinyada Irir.

    Waxaa cajiib ah dadka badankiisa isweydiinin Isxaaq ayaa ka baxay abtirsiinyadaas oo yiiri annaga si toos ah ayaan carabta u galnaa anagoon marin Irir iyo Dir.

    Haddana qoraalka waxuu culeyska saaraya in Isxaaq ayaa durbaanka Irir wada.

    Marka waxaa isweydiin ah qofka qoraalkaan soo qoray soo lama socdo mowqifka ee Isxaaqa hadda eey ka taagan yihiin magaca Irir.

    Qoraalka waxuu soo sheegayaa taariikh hore oo Irir ah laakiin midda hadda taagan wuu iska indha tiray oo ah Isxaaqa iska dheereeyeen Irir iyo Dir.

    Marka waamaxay culeyska maanta keenay Irir hadii isbahaysigaas ama abtirsiinyadaas eey Isxaaqa ka baxeey. Waa cajiib la isweydiiya.

    Qeylo dhaan badan oo magacaas looga hortagaayo ayaa meeshaan ka socoto cabsida jirtana eey dad ka qeylisiineysana aan loo jeedin.

    Baryaan dambe waxaa soo shaac baxeyso cabsi ah Irir Empire, Wararkaasna waxeey soo baxeyn markii Xassan Sheikh iyo Ismaaciil Cumar Geele eey isu tageen.

    Dadka isutagga labadaas Madaxweyne ka soo saartay sawir qaldan ayaa cajiib ah.

    Dadka magacaas abtirsiinayada diidan waa dad cuqdad ku jirto oo ayaga waxeeyna dadkale arkeenin u muuqda.

    Cajaa’ib.

  • SAB BOY
    sab iyo samaale ayaan maqli jiray maxay tahay waxan kale ee aad ka hadlaysaan .nimankan
    samaalaha mardanbe ayey yimaadeen waxaa meesha ku soo horeeyey sabka oo ahaa
    nimankii dabatada ahaa ee dhulka loogu yimi dhulakana waxaa la oran jiray BOONland ee ma ahayn PUNtland magacu.BOONland waa dhulkii wanaagsanaa dhulkii boonta.BOON waxay ka timi HaBOON.ha boon .BOON =wanaag .nimankaa dabatada ayaana loo yaqaaney.
    SAmaalaha waa geeley mardanbe ayey yimaadeen waa niman DOminanat aha meel kastana xoog bay ku galeen dhaqankoodii iyo afkoodii ayaa ka xoog badiyay inta kale.

  • muwaadin
    Aslaamu calaykum waraxmatulaahi wabarakaatahu
    waxaan jeclahay in aan ummada soomaaliyeed cuduradii ku dhacay aan lasoo qaadin
    waayo?

    dhamaan qabiilada soomaaliyeed waa walaalo haday is dhibaateeyeen iyaga uunbaa weli
    ama had iyo jeer waa dad wada dhashay mana kala leh diin iyo midab kala sooca toona.

    laakiin waxaa inooga daran ajanibiga aynu isu adeegsanay iyo inaga oo aan
    wada dhalashadeena iyo diinteena ka talaabi kari wayna ama ilaawi kari weyna taariikhdii
    mugdiga ah ee ummadda soomaaliyeed ku dhacaday,
    waxaana ku soo gunaanadayaa yaynan ku sii jirine aynu aqal soomaaliga isla wada dhisno
    oo aan tusno walaaltinimadeena iyo diinteena cadawga gudaha iyo dibadaba

    hana qorina wax sii kala dilaya Bilaahi.

  • Waxaan aad iyo aad uga xumahay qoraalkaan uu ninkaan soo qoray oo aad iyo aad lagu xumeynaayo beesha Hawiye haddana waxaa ka sii daran web pagekaan dadka leh sheeganayo beeshaas.

    Qoraalkaan haddaan soo koobo aragtideyda waxaa looga hortagayaa isbaheysi aan jirin oo Irir la yiraah sababtoona dad ayaa cabsi eey qabaan is tusay maanta isbahaysigaas soo baxo eey u dhammmaaaneyso jiri taankooda dalka Soomaaliya.

    Dadkaas oo ah dadka aan ku abtirsinan magacaas Irir.

    Qoraalkaas waxuu ku soo gabagabeeyay: Nin aqoonsi waayey Irir cuskay.

    Bal arka sida qoraalkaan isku qilaafsanyahay maanta dhan waxuu sheegaayay in Isxaaq gacanta eey ku hayaan Hawiye ayagoo adeeganaayo Irir.

    Haddana meeldhexe waxuu leeyahay markii siyaad barre la eryay in eey caay u jeesteen iyo waan idin sirnay oo waan idin ku meel gaareynay.

    Waxaan idiin sheegayaa Hawiye iyo Isxaaq abtirsiinyo weey ka dhaxeysaa hal cadowna weey leeyihiin oo ah Daarood laakiin wax kale oo ka dhaxeeya ma jirto. Maanta isku dirkaan la wado waxaa faaido ugu jiraa kaliya waa Daarood ninkaan qoraalka soo qoray ama doqon ama waxuu qaatay laaluush.

    Hadii uu Isxaaq ka naxi lahaa Hawiye inteey dagaalada Muqdisho socdeen ayuu soo dhexgeli lahaa oo wax ka qaban lahaa.

    Aqoonsiga uu isxaaq raadinaayana waxaa ku fadhiyo Hawiye.

    Arrintaan oo laga hortagaayo Irir waxaa ka dambeeyo Daarood weyna garanayaan dhibaatada uga imaan karta hadii arrintaan dhacdo.

    Hadii arrinta Jubaland dhacdo eey Kenya iyo Ethiopa siyaan Daarood waxaa qasab arrintaan Irir ah in eey bilaabaneyso iyo wax ka sii weyn.

    Doodaan dhan waa waxa ka soo socda Jubbaland.

    Hadii Jubbalanda Kenya sameyso eey dowladda Federaaliga wax ka qaban weydo, Dowladda Federaalkiga waxeey isweydiineysaa sababta ee Soomaaliland eey u hortaagan tahay.

    Midda laga hortaagaayo oo sheekadaan Irir lakeenay ma aha Soomaalinimo ee waa Daaroodnimo iyo in laga hortago Hawiye iyo Isxaaq.

    Ilaa iyo taariikhda laguma sheegin meel Hawiya u shaqeynaayo Isxaaq. Siyaad Barre waxaa isku dayay in eey ridaan una horeeyay Majeerteen, waxaan ku xigay Isxaaq. Markii labadaas qabiil eey jabeen waxeey garteen in Muqdisho kaliya laga ridi karo Siyaad Barre, ugu dambeystana waqtiga ayaa keenay in uu siyaad dhaco sababtoo ah dadkii oo idil ayaa ka hor yimid xataa Ogaadeenkii waamo deggana. USC waqtigeedi ayaa ku soo aaday ee ma aha wax ee Isxaaq soo qorsheyeen.

    Arrinta USCna waxaa ku dheelaya labadii hogaamiye oo siyaasadda isla fahmi waayey

    Waxaan u sheegay walaalaheey Hawiye, qoraalkaan waa isku dir ee sida runta ah waxuu idiin soo baxayaa dhawaan muddo yar ka dib iaa inta eey ka dhammmaaneyso arrintaana Jubaland

  • wiil maale samaale xawaadle, markaan arkay qoraalka foosha xun uu web kaan soo bandhigay waxaan u arkaan nin darood ah oo janbal irir samaale dhigaayo.darood ma waxaad ka xuntahay in reer awoowgaa isracaan oo adiga dhulka kugu yaraado oo anaga naka qabiso lakiin kuusuurta galimayso sory ayaan ku layahay adeer kan hawiyo ahaaw oo web ka kanleh adeer ma darood maa laluush ku soo siyaay mase naak darood baa qabta oo guriga baa lagaa soburinayaa markaa irir samale kala qabinayso mase dir irir baa wax noo dhibtay hadaan hawiye ama raxanweeyn nahay ina adeer hawiyoow isaaq dir laguma koobi karo maxaa yalay waxaa koofur dhulkulah dir koofureed oomeelna nooga harin sida surre faqi cumar,gaadsan faqi muhamed, maqi saciid,maqi cabdala,qubeeys,biyamaal oo isaaq ladhashay,ama bijamaal,hadaba hawiyoow isku xishooda maxaa dhacay,inta diir dagta koonfur oo xaduuda la leh h/gidir,hawaadle,ama mudulood,afgooye daga aa dagaalki dtarood nooga hiiliyey oo walala heen ah oo dagaalkii 1990 ka qeeb qatay,dagaladii, oo garab kaana ahaa,abahaan samaale waxuu ugu duceyay dir maal walbo jooga,dar daaran hawiye ama maale samaale xawaadle,waxaa waaye curadkii samaale hadaba darood hadaan gadaal ka jeclaaneyno maxaan xabada u qadanay hawiye is waydiiya hadii walalahen,isaaq snm maanta nalagu diraayo ,darood waa kanaa marka nin hawiye qabto xukunka qalalaaso ku wado oo jubooyinka ka hadlaayo .waxaa rabaan in nala mashquuliyo oo layiraahdo hawiyAN U QAe ama isma xukumi karo dirna taas weydiiday,taas bay ka xunyihiin, jABUUTI MADAXWEYNAHA ISMAACIIL NA KOOLKOOLINAYE MARKUU QABTO NIN HAWIYE AH ,MAXUU UKOOL KOOLINWAAYELINWAAYE DAROOD SIIDA C/YUUSIF,WAAKAN DIRTA WAQOOYE SIDA SAMAROON AMA ISAAQ ,MARKU, INOO SOOWATAY C/YUSUF ETHIOPIA WATAN UQAXNAY BOORAME, HARGEISA,BURCO .MASE ILAAWDEEN DIRTA KOONFURTA DAGTO OO TIRADA BADAN OO MARWALBO DAROOD NOOGA HIILISO.HADII IRIR BAANYAHAY MAXEEY NOOGU HILIYAAN I AM SORRY HAWIYE.DAROOD KAA AQLI BADI MARWALBO ,WALAALKAA KUU DIID ASNA WALAALKII HEESAY ,

  • Asc Waad wada salaaman tiin dhamaan tii intaa Kadib waxaan layaabay DAAROOD waa wax
    Jira IRiR na maaha waxjira kolay sida muuqata qoraalkan waxaa kadanbeeya gacan daarood
    Ula jeedkiisun uu yahay nacaybka uu uqabo beesha IRIR samaale
    Waxayna dacaayadaa Usamayna yaan waxay isleeyii hadii ay isu yimaadaan
    Meel aad marteen la idin arki mayo waayoo waxaad kagaran kartaa inta madaxwayne ee
    Leedahay beel waynta irir samaale sida madax Wayne Ismaaciil cumar geele xasan sheekh
    Maxamuud axmed siilaanyo. Caalin iyo tiicay iyo maxwaynaha
    Hiiraan iyo qaarkaloo badan markaa cidlaykasii baqayaan laakiin waxaan
    Leeyahay Beel waynta irir samaale calaan calkoodaa bataye ugu dhaarta
    In aan marnaba lataabanayn eeyna kamid yihiin beelahaa nagu dhex nool
    Waxna aan loo dira nayn laakii hadii fidnadiinu siibadato waa la iska kiin qabanayaaaaaaaaaaaaaa wabilaahi tawfiiq wasalaa calaykum

  • Qoraalkani waa mid ku salaysan runta taala Soomaaliya. Irism iyo Daaroodism dadbadan baa lagu khiyaameeyey sida Marxuum Caydiid. Marxuum Maxamed Ibrahim Cigaalna wuxu ka mid ahaa siyaasiyiinta isticmaaley waxeyna ku salaysantahey qalab loo isticmaalo in laga gudbo marxalado dadka qaarkood lasoo darsey una arkaan ineyku waayaan awood siyaasadeed. Hadiiba Caydiid lagu khiyaameeyey oo durbaan irirism ah loo tumey Xasan Gurguute hada loosoo dhidhey si loo fashilyo ididiirada Soomaaliya kasoo ifbaxeysa. Waa sulaan waxqigu sheegi dooni in Daaroodku ka koraan Majeerteen salaan siayasadeed ku kora Daarood iyo Isaaq Irir ku fashiliya midnimad Soomaaliya. Siyaasada usameysan in waxkasta oo laga gudbi karo ama lagu fashilin karo siyaasad ta aad aaminsantahey ka gadisan.

  • @ali
    magaca reerka ma aha dhulmahante iyadoo kelmadu habaar tahay magacu waa dhulba hante oo ah duco

  • @awdal boy
    siilaanyo wuxuu kula balamay in snm tii ay daarood ka qixiyaan waqooyi caydiidna daaroodka koonfue soo qixiyo oo ay gaalkacyo isugu yimaadaan lkn snm waa uga baxday balantaa caydiid iyadoo uun lagu awr kacsanayay marxuumka hadana wakhti soomaaliyi bislaataa lagu jiraa qabiilna gidaarkiisa soomaliyi soo taabatay

Leave a Reply

You must be logged in to post a comment.

Trackbacks